Πέμπτη, 24 Μαΐου 2018

Βραβείο NATURA 2000 στο Πρόγραμμα LIFE+ «Η Επιστροφή του Ασπροπάρη» για τις δράσεις για την προστασία του σε τρεις ηπείρους

Το διασυνοριακό Πρόγραμμα LIFE+ Φύση για την προστασία του Ασπροπάρη αναδείχτηκε νικητής των φετινών βραβείων Natura 2000 στην κατηγορία «Διασυνοριακή συνεργασία και δικτύωση». Το βραβείο παρέλαβαν με μεγάλη χαρά εκπρόσωποι της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας και της Βουλγαρικής Εταιρείας για την Προστασία των Πουλιών από τον κ. Karmenu Vella, αρμόδιο Επίτροπο Περιβάλλοντος, Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας της EE και τον κ. Roby Biwer εισηγητή της Επιτροπής Περιφερειών και μέλος της κριτικής επιτροπής, στην εκδήλωση απονομής, που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, στις 17 Μαΐου 2018. Η βράβευση αυτή αποτελεί αναγνώριση των πολυετών διασυνοριακών δράσεων, που υλοποιούνται σε περιοχές του δικτύου Natura 2000 και πέραν αυτών για τη διάσωση του παγκοσμίως απειλούμενου γύπα.


 
Ο Ασπροπάρης είναι παγκοσμίως απειλούμενο είδος και ο πληθυσμός του στα Βαλκάνια έχει υποστεί μείωση μεγαλύτερη από 80% κατά τα τελευταία 30 χρόνια με αποτέλεσμα να έχουν απομείνει λιγότερα από 70 ζευγάρια. Στην Ελλάδα, αριθμεί πλέον μόλις 5 ζευγάρια, που απαντούν στα Μετέωρα και το δάσος της Δαδιάς. Από τα τέσσερα είδη γύπα, που αναπαράγονται στην Ευρώπη, ο Ασπροπάρης είναι ο μόνος τακτικός μετανάστης μεγάλων αποστάσεων: κάθε φθινόπωρο, διανύει περισσότερα από 5.000 χλμ για να φτάσει στους τόπους διαχείμασης στην Αφρική, επιστρέφοντας στα Βαλκάνια την επόμενη άνοιξη.

 
Το 2011, τέσσερις εταίροι η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία και το WWF από την Ελλάδα η BSPB από τη Βουλγαρία και η RSPB από τη Μ. Βρετανίαένωσαν τις δυνάμεις τους στο Πρόγραμμα LIFE «Η Επιστροφή του Ασπροπάρη» με κοινό στόχο τη διάσωση των τελευταίων ζευγαριών Ασπροπάρη στην Ελλάδα και τη Βουλγαρία. Αναγνωρίζοντας τις ιδιαιτερότητες του μεταναστευτικού αυτού είδους, η Ομάδα του Προγράμματος έκανε βήματα προς την ανάπτυξη μιας διασυνοριακής προσέγγισης, περιλαμβάνοντας στο Πρόγραμμα και άλλες χώρες κατά μήκος της μεταναστευτικής διαδρομής του Ασπροπάρη.


 
Οι εταίροι του Προγράμματος επένδυσαν στην προσπάθεια να σταματήσει το παράνομο εμπόριο ατόμων και αβγών Ασπροπάρη στα Βαλκάνια. Συνολικά, 178 Τελωνιακοί Υπάλληλοι εκπαιδεύτηκαν στην Ελλάδα και τη Βουλγαρία, ενώ έγινε συνεργασία σε διεθνές επίπεδο με την INTERPOL και διεθνείς τελωνειακές αρχές. Στην Ελλάδα, δημιουργήθηκε ένα εκτενές δίκτυο φορέων και ανθρώπων της υπαίθρου ενάντια στις πρακτικές της τοποθέτησης και διασποράς δηλητηριασμένων δολωμάτων. Πάνω από 1.400 αγρότες εντός των περιοχών του Προγράμματος στη Βουλγαρία έκαναν αίτηση για αγρο-περιβαλλοντικά μέτρα και σχεδόν 100.000 εκτάρια βοσκοτόπων εντός του δικτύου Natura 2000 διαχειρίζονται σήμερα προς όφελος του Ασπροπάρη και άλλων ειδών άγριας ζωής. Επιπρόσθετα, η δικτύωση με δημόσιες και ιδιωτικές εταιρείες μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος, είχε ως αποτέλεσμα τη μόνωση πάνω από 400 επικίνδυνων πυλώνων στην Ελλάδα και τη Βουλγαρία.

 
Σε διεθνές επίπεδο, το Πρόγραμμα κατάφερε να επιτύχει μια πολύ εποικοδομητική διασυνοριακή συνεργασία: αναπτύχθηκε ένα Σχέδιο Δράσης για τη Διατήρηση του Ασπροπάρη κατά μήκος των μεταναστευτικών του διαδρόμων, με τη συμμετοχή 26 χωρών από την Ευρώπη, την Κεντρική Ασία, τον Καύκασο, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική και συστήθηκε διεθνής Ομάδα Εργασίας. Κάθε χρόνο οργανώθηκαν διεθνή σεμινάρια με θέμα τη διατήρηση, τη μεθοδολογία εργασίας πεδίου, τα μέτρα ενάντια στα δηλητήρια και την πρόληψη των εγκλημάτων κατά των άγριων πουλιών, ενώ θεσπίστηκε Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τη Διατήρηση του Ασπροπάρη στην Ελλάδα. Ένα ακόμα πιο εντυπωσιακό επίτευγμα του Προγράμματος ήταν ο παροπλισμός και η αντικατάσταση γραμμής μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος στο Σουδάν, η οποία είχε στοιχίσει τον θάνατο εκατοντάδων, ίσως και χιλιάδων, ειδών άγριας πανίδας από την κατασκευή της τη δεκαετία του ’50.


 
ΚΑΛΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «Η Επιστροφή του Ασπροπάρη» LIFE+ Φύση «Επείγοντα μέτρα για την εξασφάλιση της επιβίωσης του Ασπροπάρη Neophron percnopterus στη Βουλγαρία και την Ελλάδα».

Τετάρτη, 23 Μαΐου 2018

1η ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΚΑΦΕ ΑΡΚΟΥΔΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

 
O ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ πραγματοποίησε την πρώτη ολοκληρωμένη γενετική μελέτη της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα, γεγονός που αποτελεί σταθμό στην έρευνα της βιολογίας του είδους στη χώρα μας. Η μελέτη, που δημοσιεύεται στο πιο πρόσφατο τεύχος του επιστημονικού περιοδικού Heredity, συντονίστηκε από τον επιστημονικό διευθυντή του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, Δρ. Αλέξανδρο Καραμανλίδη και συμμετείχαν κι άλλοι ερευνητικοί φορείς από τη Γερμανία, τη Δανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ισπανία, τη Νορβηγία και τη Σλοβενία.


Η μελέτη βασίστηκε σε ανάλυση τριχών, που μαζεύτηκαν από ένα δίκτυο τριχοπαγίδων, οι οποίες τοποθετήθηκαν σε στύλους της ΔΕΗ. Η μεθοδολογία αυτή επινοήθηκε από τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ κι είναι μοναδική για τη χώρα μας. Με τον τρόπο αυτό η ερευνητική ομάδα του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ κατάφερε το διάστημα 2007 - 2010 να μαζέψει περισσότερα από 3.000 δείγματα και μέσω γενετικών αναλύσεων να ταυτοποιήσει 250 αρκούδες. Τα δεδομένα αυτά χρησιμοποιήθηκαν για την παρούσα μελέτη, τα κύρια ευρήματα της οποίας είναι:

 
1. Στην Ελλάδα υπάρχουν τέσσερις γενετικά διαφοροποιημένοι πληθυσμοί, στη Ροδόπη, στο Βίτσι και στον Βαρνούντα, στη βόρεια Πίνδο (στην περιοχή του Γράμμου) και στην κεντρική Πίνδο (περιοχή Γρεβενών). Οι τρεις τελευταίοι πληθυσμοί επικοινωνούν γενετικά μεταξύ τους, αλλά όχι με αυτόν της Ροδόπης.

 
2. Ο πληθυσμός της καφέ αρκούδας στην Πίνδο είναι ο πιο υποβαθμισμένος γενετικά πληθυσμός στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων.

 
3. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια γενετική ανάκαμψη της καφέ αρκούδας στην Πίνδο. Η ανάκαμψη αυτή συντελείται μέσω της ροής γενετικού υλικού (δηλαδή της κίνησης αρκούδων) από Νότο προς Βορρά, από την περιοχή δηλαδή της κεντρικής Πίνδου προς το Γράμμο και από εκεί προς το όρη Βίτσι και Βαρνούντας.

 
Αρχικά, οι τρεις πληθυσμοί αρκούδων της Πίνδου ήταν απομονωμένοι μεταξύ τους, γεγονός που τους οδηγούσε σταδιακά στη γενετική υποβάθμιση και στην εξαφάνιση. Η διαδικασία αυτή φαίνεται ότι ανακόπηκε από αρκετούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων και ο περιορισμός της λαθροθηρίας, αλλά και η αστικοποίηση, που είχε ως αποτέλεσμα να δοθεί περισσότερος ζωτικός χώρος στις αρκούδες. Σημαντικό ρόλο στην προστασία της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα διαδραμάτισε ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ με τις συστηματικές δράσεις του για την προστασία και αναβάθμιση του βιότοπου της αρκούδας, για τη θεσμοθέτηση μέτρων προστασίας της και την ευαισθητοποίηση των πολιτών.

 
Παράλληλα, εξασφαλίστηκαν ασφαλή περάσματα για τις αρκούδες σε μεγάλους οδικούς άξονες, όπως η Εγνατία. Όλα τα παραπάνω συντέλεσαν στη συχνότερη επικοινωνία και την ανάμιξη των πληθυσμών αρκούδων στην Πίνδο, που πλέον τείνουν προς τη γενετική ομογενοποίηση. Η γενετική ανάκαμψη των αρκούδων στην Ελλάδα σε συνδυασμό με την πληθυσμική αύξηση που παρατηρείται, μας κάνουν συγκρατημένα αισιόδοξους για την επιβίωση και το μέλλον του είδους στη χώρα μας. Ο πληθυσμός της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα είναι πλέον γενετικά και αριθμητικά πιο εύρωστος.

 
Τα αποτελέσματα αυτής της ερευνητικής προσπάθειας του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, σε συνδυασμό με την προηγούμενη του 2015*, που ανέδειξε για πρώτη φορά την πληθυσμική ανάκαμψη της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα, προσφέρουν την πρώτη, λεπτομερή, επιστημονικά τεκμηριωμένη εικόνα για την κατάσταση του είδους στη χώρα μας. Τα αποτελέσματα των δύο αυτών ερευνών, που σηματοδοτούν ουσιαστικά την πλήρη χαρτογράφηση της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα, πρέπει να αποτελέσουν τη βάση για την αποτελεσματική διαχείριση του είδους στη χώρα μας. Με αυτά τα νέα δεδομένα ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ χαιρετίζει την πρόθεση των αρμόδιων αρχών της χώρας μας να προχωρήσουν στην επικαιροποίηση του Σχεδίου Δράσης για την Καφέ Αρκούδα στην Ελλάδα, το οποίο είχε συντάξει ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ σχεδόν πριν από δύο δεκαετίες.


Η μελέτη αυτή του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος «1η Γενετική απογραφή του πληθυσμού της καφέ αρκούδας (Ursus arctos) στην Ελλάδα» του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και με χρηματοδότηση της Vodafone Hellas και του Vodafone Group Foundation. Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ ευχαριστεί θερμά όλους τους εθελοντές, την Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών και το Φορέα Διαχείρισης του Εθνικού Πάρκου Πρεσπών για την πολύτιμη βοήθεια τους στη συλλογή δειγμάτων. Η έρευνα του 2015 στην Πίνδο κατέδειξε ότι ο αριθμός των αρκούδων στη χώρα μας παρουσιάζει αύξηση. Στη διάρκεια της έρευνας καταγράφηκαν 360 άτομα, αριθμός που δείχνει αύξηση του πληθυσμού σε σύγκριση με την προηγούμενη καταμέτρηση που έδειξε 250 αρκούδες. Με βάση τον αριθμό των καταγεγραμμένων ατόμων η επιστημονική ομάδα του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ υπολογίζει ότι ο ελάχιστος αριθμός των αρκούδων στην Ελλάδα είναι 450.

Δύο ορφανα αρκουδάκια, μόλις λίγων μηνών, φροντίζει ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ με στόχο την επανένταξή τους στη φύση. Το ένα είναι ο Λουίτζι, που βρέθηκε την Μεγάλη Εβδομάδα και σώθηκε χάρη στην επέμβαση ενός ευαισθητοποιημένου πολίτη ο οποίος το εντόπισε να περιπλανιέται σε επικίνδυνο αυτοκινητόδρομο. Μαζί του μεγαλώνει και η Σοφία, που βρέθηκε στην Τριανταφυλλιά Φλώρινας που βρέθηκε έπειτα από μία περιπετειώδη επιχείρηση. Τη Δευτέρα 30 Απριλίου κάτοικος της περιοχής ειδοποίησε τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ ότι σε αρδευτικό κανάλι στο φράγμα της Τριανταφυλλιάς είχαν εγκλωβιστεί δύο αρκουδάκια και η μητέρα τους, που βρισκόταν στο σημείο, αδυνατούσε να τα βγάλει. Η Ομάδα Άμεσης Επέμβασης (ΟΑΕ) του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ κινητοποιήθηκε άμεσα και κατάφερε να απεγκλωβίσει τα δύο αρκουδάκια σε μία επικίνδυνη επιχείρηση, καθώς η μαμά αρκούδα παρακολουθούσε από πολύ κοντά.

 
Την επόμενη μέρα τα δύο αρκουδάκια εμφανίστηκαν και πάλι στην περιοχή, αλλά χωρίς τη μητέρα τους. Η ΟΑΕ του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ ενημερώθηκε από την Αστυνομία, μετέβη στο σημείο και παρέμεινε για αρκετές ώρες προκειμένου να κρατήσει τα αρκουδάκια μακριά από τον κόσμο που λόγω της Πρωτομαγιάς βρισκόταν στην περιοχή. Το απόγευμα τελικά κινήθηκαν προς το δάσος και στη συνέχεια η ΟΑΕ αποχώρησε, ενημερώνοντας το Δασαρχείο για τις κινήσεις που έγιναν. Τα ξημερώματα της επόμενης ημέρας, όμως, ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ ειδοποιήθηκε εκ νέου από το Δασαρχείο και τη Θηροφυλακή ότι το ένα από τα δύο αρκουδάκια κυκλοφορούσε μόνο του στο ίδιο σημείο. Η πολύωρη περιπλάνησή του χωρίς τη μητέρα του και, κατ’ επέκταση, η αδυναμία σίτησής του ήταν επικίνδυνη για τη μικρή αρκούδα. Έτσι, μεταφέρθηκε άμεσα στον κτηνιατρικό σταθμό του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, όπου οι φροντιστές την τάισαν γάλα και την περιέθαλψαν για λίγες ώρες.

 
Το απόγευμα της ίδιας μέρας αποφασίστηκε να γίνει μία ύστατη προσπάθεια επανασύνδεσης της μικρής αρκούδας με τη μητέρα της. Η ΟΑΕ, παρουσία εκπροσώπου του Δασαρχείου, έστησε ένα ξύλινο κλουβί στο σημείο που βρέθηκε το αρκουδάκι και, αφού το τάισε, το άφησε το βράδυ με την ελπίδα να εμφανιστεί η μητέρα του και να το πάρει. Παράλληλα, στήθηκαν και κάμερες παρακολούθησης στα πλαϊνά δέντρα. Δυστυχώς η προσπάθεια δεν είχε αποτέλεσμα και το πρωί της Πέμπτης 3 Μαΐου το αρκουδάκι μεταφέρθηκε οριστικά στις εγκαταστάσεις του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ. Η Σοφία, όπως ονομάστηκε, θα μεγαλώσει μαζί με τον Λουίτζι και την άνοιξη του 2019 θα έχει μία δεύτερη ευκαιρία να γυρίσει στη φύση. Τα δύο αρκουδάκια θα επανενταχθούν στο φυσικό τους περιβάλλον, ακολουθώντας το παράδειγμα του Τζον και του Νικήτα που μεγάλωσαν και απελευθερώθηκαν μαζί το 2012. Τις πρώτες μέρες η Σοφία ήταν επιφυλακτική με τον Λουίτζι, αλλά σύντομα εξοικειώθηκε μαζί του και άρχισαν τα παιχνίδια. Μάλιστα δείχνει να είναι και πιο άγρια από εκείνον, δείγμα ενθαρρυντικό για την επίτευξη του τελικού σκοπού επανένταξής της.

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ είναι η μοναδική οργάνωση στα νότια Βαλκάνια που διατηρεί Πρόγραμμα Επανένταξης Ορφανών Αρκούδων. Το πρόγραμμα αυτό υλοποιείται στις εγκαταστάσεις του Διεθνούς Περιβαλλοντικού Κέντρου που δημιουργεί ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ με την υποστήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος. Δύο ακόμη αρκούδες σκοτώθηκαν σε τροχαία ατυχήματα, ανεβάζοντας τον αριθμό των θυμάτων στα τέσσερα μέσα στο 2018. Το πρώτο ατύχηχημα συνέβη τις πρωινές ώρες της Πέμπτης 29 Μαρτίου στον Αετό Φλώρινας. Στο πιο πρόσφατο, στις 25 Απριλίου, στην επαρχικά οδό Έδεσσας-Φλώρινας, μία νεαρή αρκούδα βρέθηκε νεκρή στο οδόστρωμα.

Τρίτη, 22 Μαΐου 2018

22 MAIOY 2018, Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας

 
Σήμερα, Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας, η Ελλάδα, μία χώρα ιδιαίτερα προικισμένη σε πανίδα και χλωρίδα! Σύμφωνα με εκθέσεις του ΟΗΕ, το 12% του συνόλου των πτηνών του πλανήτη και το 10% των φυτών και των ζώων της Γης απειλούνται με εξαφάνιση, εξαιτίας των ανθρώπινων δραστηριοτήτων και της υποβάθμισης των βιοτόπων. Η Ημέρα Βιοποικιλότητας καθιερώθηκε το 1993 από τα Ηνωμένα Έθνη για την καλύτερη κατανόηση και ευαισθητοποίηση σε θέματα βιοποικιλότητας.

 
Η ποικιλία των ζωικών και φυτικών ειδών είναι ουσιαστικής σημασίας για την ανθρώπινη ύπαρξη και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την εξάλειψη της φτώχειας. Ο επιστήμονες προειδοποιούν ότι έως το 2050 θα έχει εξαφανιστεί το ένα τρίτο της πανίδας από τη Γη, εξαιτίας των κλιματικών αλλαγών. Στη χώρα μας απειλούνται με εξαφάνιση η καστανή αρκούδα, η μεσογειακή φώκια, η χελώνα καρέτα - καρέτα, η αγριόγατα, ο γυπαετός, η πέστροφα, ενώ σε κίνδυνο βρίσκονται ο λύκος, το τσακάλι, ο ασβός, το ζαρκάδι και το ελάφι.

 
Οι αυτοφυείς ορχιδέες της Ελλάδας σε κίνδυνο
 
Όπως έχει καταγγείλει εδώ και 3 μήνες η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης (ΕΕΠΦ), με επιστολές της προς τις αρμόδιες αρχές, η παράνομη δραστηριότητα εμπορίας και διάθεσης σαλεπιού που παρασκευάζεται από άγριες ορχιδέες ασκείται ανεξέλεγκτη από επιχειρήσεις, πλανόδιους, αλλά και διαδικτυακά στην ελληνική αγορά. Ταυτόχρονα, την ίδια περίοδο, λαμβάνουμε καταγγελίες για ανεξέλεγκτη και ληστρική συλλογή άγριων βοτάνων (όχι μόνο ορχιδεών) στην Πίνδο και σε άλλους ορεινούς όγκους της βόρειας Ελλάδας, με στόχο πάλι την παράνομη εμπορία και διάθεση, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

 
Ο κίνδυνος ειδικά για τις ορχιδέες είναι σοβαρός, καθώς το σαλέπι δεν πωλείται μόνο από λαθρέμπορους, αλλά διατίθεται πλέον στο λιανικό εμπόριο, μαζί με είδη διατροφής, προσβάσιμα σε όλους. Το σαλέπι είναι ένα παραδοσιακό παρασκεύασμα από αποξηραμένους βολβούς διαφόρων ειδών ορχιδέας (οικογένεια Orchidaceae). Η συλλογή των βολβών γίνεται κατά την αναπαραγωγική περίοδο οπότε οδηγεί σε νέκρωση των φυτών, ενώ η συστηματική συλλογή τους οδηγεί στη σταδιακή εξαφάνιση των ορχεοειδών από τα οικοσυστήματα.

 
Λόγω της σπανιότητας και των ιδιαιτεροτήτων τους (που σχετίζονται με την πολύπλοκη βιολογία τους), η Πολιτεία έχει συμπεριλάβει όλα τα είδη ορχεοειδών στο Προεδρικό Διάταγμα 67/1981, με το οποίο απαγορεύεται σε όλη την Ελλάδα και καθ' όλη τη διάρκεια του έτους η συλλογή, η μεταφύτευση, η εκρίζωση, η κοπή, η μεταφορά, η πώληση και η αγορά, η εξαγωγή από τη χώρα, καθώς και η με οποιοδήποτε τρόπο καταστροφή των ειδών. Επιπρόσθετα, όλα τα είδη της οικογένειας των ορχεοειδών συμπεριλαμβάνονται στη συνθήκη CITES «Για το Διεθνές Εμπόριο των Ειδών Αγρίας Πανίδας και Χλωρίδας που Κινδυνεύουν να Εξαφανισθούν».


Τέλος, και πάλι λόγω της ιδιαίτερης βιολογίας των ειδών της οικογένειας, η καλλιέργειά τους είναι αδύνατη ή οικονομικά ασύμφορη. Ενδεικτικό της καταστροφής την οποία προκαλεί η συγκεκριμένη παράνομη δραστηριότητα, αποτελεί το γεγονός ότι για την παρασκευή ενός κιλού καθαρού προϊόντος απαιτείται η εκρίζωση 1.000-4.000 φυτών… Μάλιστα λόγω της τεράστιας καταστροφής αυτοφυών πληθυσμών ορχιδεών, που καταγράφεται στην Τουρκία από τη συλλογή τους για παραγωγή σαλεπιού, η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδότησε πρόσφατα (2015-2017) το διακρατικό πρόγραμμα ICON (Interactive Conservation Platform for Orchids Native to Greece-Turkey) με στόχο την ενημέρωση της κοινωνίας των πολιτών της Τουρκίας, αλλά και αρμόδιων τοπικών φορέων και υπηρεσιών σχετικά με την προστασία των άγριων ορχιδεών.

 
Στο πλαίσιο του προγράμματος η ΕΕΠΦ, που ήταν εταίρος του έργου, υλοποίησε ανάλογες δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης και στην Ελλάδα. Από τα παραπάνω, καθίσταται σαφές ότι η εκρίζωση, συλλογή, επεξεργασία ορχεοειδών και η με οποιοδήποτε τρόπο παραγωγή και εμπορία του σαλεπιού είναι μια καταστροφική για το περιβάλλον και την βιοποικιλότητα δραστηριότητα, που αντίκειται στην εθνική, ευρωπαϊκή και διεθνή νομοθεσία.

Παρ’ όλα αυτά, μέχρι σήμερα δεν έχει ληφθεί κανένα μέτρο, ούτε για την ενημέρωση των αρμόδιων δημοσίων υπηρεσιών, των επιτηδευματιών που δραστηριοποιούνται και με την εμπορία και διάθεση του σαλεπιού, αλλά και του κοινού, ούτε για την εφαρμογή της νομοθεσίας που απαγορεύει όλες τις σχετικές δραστηριότητες. Η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης ζητάει από τις αρχές να αναλάβουν άμεση και ουσιαστική δράση.
 
 
 

Παρασκευή, 18 Μαΐου 2018

20 May as World Bee Day - 20 Μαϊου Παγκόσμια Ημέρα της Μέλισσας

 
Για πρώτη φορά φέτος στις 20 Μαϊου θα εορταστεί η Ημέρα της Μέλισσας παγκοσμίως, όπως αναγνωρίστηκε μετά από τρία χρόνια επίμονων προσπαθειών στις 20 Δεκεμβρίου 2017 από τα Ηνωμένα Έθνη. Η πρωτοβουλία ανήκει στη Σλοβενία, που με εκδήλωση γιόρτασε τον πρώτο επίσημο εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας της Μέλισσας και στη χώρα μας. Την εκδήλωση οργάνωσε η πρεσβεία της Δημοκρατίας της Σλοβενίας στην Ελλάδα και η APIVITA. Οι «επίτιμοι καλεσμένοι» ήταν οι μέλισσες, που βρίσκονταν στον φυσικό τους χώρο, μια κερήθρα τοποθετημένη στο βήμα της εκδήλωσης.

 
Η γυάλινη πρόσοψη της κερήθρας επέτρεπε στους παριστάμενους στην εκδήλωση να διαπιστώσουν ιδίοις όμμασι την εργατικότητα των μελισσών και την υπερδραστηριότητα της κοινωνίας τους, καθώς οι ομιλητές τόνιζαν τη σημασία της Ημέρας της Μέλισσας και τα οφέλη των μελισσών για τον άνθρωπο, το περιβάλλον και τον πολιτισμό. Ανάμεσα τους ο υπουργός και ο αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, Βαγγέλης Απόστολου και Γιάννης Τσιρώνης, πρέσβεις από πολλές χώρες όπως των ΗΠΑ, της Σλοβακίας, της Ισπανίας, της Λετονίας, της Πολωνίας, του Ισραήλ, του Μεξικό, του Καναδά, της Ιαπωνίας... και το ζεύγος Κουτσιανά της Apivita.


Ο πρόεδρος της APIVITA, Νίκος Κουτσιανάς, δήλωσε πως «ήταν αυτονόητο να αγκαλιάσουμε αυτές τις εκδηλώσεις, για αυτό δημιουργήσαμε μια εβδομάδα μέλισσας, μέχρι τις 20 Μαΐου όπου και είναι κι ο εορτασμός της". Πρόσθεσε ότι "χωρίς τη μέλισσα δεν θα υπήρχε αυτή η βιοποικιλότητα, που έχουμε σήμερα" και υπογράμμισε ότι η APIVITA "θέλει χρόνια τώρα η μέλισσα να έχει κυρίαρχη θέση στην παγκόσμια αγορά και να της δοθεί η κατάλληλη αναγνώριση της προσφοράς της στην κοινωνία, αλλά και μέσω της μέλισσας να μπορέσει να διαμορφωθεί μια κοινωνία και μια επιχειρηματικότητα διαφορετική".
 
Το ζεύγος Κουτσιανά εξέφρασε την χαρά του, που μαζί με την πρεσβεία της Δημοκρατίας της Σλοβενίας στην Ελλάδα διοργάνωσαν αυτή την εκδήλωση για να τιμήσουμε τη μέλισσα και να την αγαπήσουμε περισσότερο. Η συνεισφορά της μέλισσας στην ανθρωπότητα και την επιβίωσή του καθώς και η σημαντικότητά της παγκοσμίως, ήταν δύο από τους λόγους, που οδήγησαν την Ένωση των Σλοβένων Μελισσοκόμων να εισηγηθούν στον ΟΗΕ, την καθιέρωση της 20ης Μαΐου ως παγκόσμια μέρα της Μέλισσας, όπως είπε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων η πρέσβης της Δημοκρατίας της Σλοβενίας στην Ελλάδα, Ανίτα Πίπαν.

 
«Γνωρίζετε» είπε, «πως ο Αϊνστάιν είπε πως «αν οι μέλισσες εξαφανιστούν, το ανθρώπινο είδος θα εξαφανιστεί μέσα σε τέσσερα χρόνια»», και η πρέσβης συμπλήρωσε ότι συνολικά 151 κράτη υποστηρίζουν αυτή την πρωτοβουλία κι ανάμεσα τους η Ελλάδα, που γνωρίζει πως έχει μια καταπληκτική ιστορία, μια καταπληκτική σχέση με τη μέλισσα και τους μελισσοκόμους. Επίσης δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει την APIVITA για τη μεταξύ τους συνεργασία, την οποία χαρακτήρισε «win-win», και η οποία θα βοηθήσει όλους «να μάθουμε περισσότερα για τις μέλισσες και το πόσο σημαντικές είναι για την ανθρωπότητα».


Τους διοργανωτές αυτής της εκδήλωσης ευχαρίστησε ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδας, Βασίλης Ντούρας δηλώνοντας ότι σαν ομοσπονδία εμείς ήμασταν από την πρώτη στιγμή στο πλευρό των συναδέρφων μας από τη Σλοβενία σχετικά με την πρότασή τους προς τον ΟΗΕ για την Παγκόσμια Ημέρας της Μέλισσας. Ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων κ.Βαγγέλης Αποστόλου μίλησε για τον κλάδο της μελισσοκομίας, που συμβάλει αποφασιστικά στην αειφορία και στην ασφάλεια των τροφίμων κι ότι από την πλευρά του υπουργείου έχει αναδειχθεί στρατηγικό σχέδιο για τη μελισσοκομία εκφράζοντας την αισιοδοξία του για το μέλλον του κλάδου.

 
Κάλεσμα σε όλους τους Έλληνες να βάλουν το μέλι στο τραπέζι τους, απηύθυνε ο αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, Γιάννης Τσιρώνης τονίζοντας ότι "η Ελλάδα είναι μια χώρα που πραγματικά πρωτοπορεί στο μέλι, είμαστε από τις καλύτερες παραγωγές χώρες, καθώς τα δικά μας εδάφη έχουν άνθη και αρωματικά φυτά, που δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στον κόσμο". Οι μέλισσες συλλέγουν νέκταρ από τα λουλούδια ή φυσικούς χυμούς και το αποθέτουν στην κυψέλη τους. Εκεί χάνει υγρασία και φτάνει στη συνηθισμένη υγρασία του μελιού, από 14-18%. Το μέλι περιέχει κατά 77-78% σάκχαρα (κυρίως φρουκτόζη και γλυκόζη) και λόγω της σχετικά χαμηλής του υγρασίας, δεν ευνοεί την ανάπτυξη μικροοργανισμών.

Πέμπτη, 17 Μαΐου 2018

LEMNOS PHILEMA, ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΓΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ & ΟΙΝΟΥ ΣΤΗ ΛΗΜΝΟ, 27 ΩΣ 29 ΙΟΥΛΙΟΥ 2018

 
Η εκδήλωση «Meet Lemnos Philema» πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 16 Μαΐου 2018 στον πολυχώρο γαστρονομίας Yoleni’s, όπου έγινε η παρουσίαση του ομώνυμου Φεστιβάλ Γαστρονομίας και Οίνου, που θα πραγματοποιηθεί για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά στη Λήμνο. Το Φεστιβάλ θα διεξαχθεί από τις 27 έως τις 29 Ιουλίου 2018, ενώ η πρώτη διοργάνωση έγινε πέρσι στις 4 και 5 Αυγούστου, όπου συμμετείχαν είκοσι παραγωγοί του νησιού εκπροσωπώντας όλη τη γκάμα παραδοσιακών προϊόντων, που παράγονται στο νησί.

 
Το 2017 για δύο ημέρες επισκέφτηκαν το φεστιβάλ πάνω από 600 μοναδικοί επισκέπτες από Ελλάδα και εξωτερικό, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν τα προϊόντα, αλλά και τους ανθρώπους που τα παράγουν με αγάπη. Πάνω από 80 κωδικοί προϊόντων υπήρχαν στην έκθεση και τη δεύτερη ημέρα, παρακολούθησαν και ζωντανή μαγειρική από τον γνωστό σεφ Αλέξανδρο Παπανδρέου.

 
Φέτος ο πολυχώρος «Αποθήκη» σε συνεργασία με το Taste Lemnos και το Lemnos Wine Trails διοργανώνουν για δεύτερη συνεχή χρονιά το Φεστιβάλ Γαστρονομίας και Οίνου «Lemnos Philema». Η Περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου Χριστιάνα Καλογήρου παρέστη στη συγκεκριμένη εκδήλωση παρουσίαση στην Αθήνα. Οι διοργανωτές Άνθεια Κώτση, Ελευθερία Κωνσταντάρα και Αλέξανδρος Αλεξάνδρου μίλησαν για το Φεστιβάλ, τις παράλληλες δράσεις του «Lemnos Philema 2018» και πληροφόρησαν το κοινό για τα εκλεκτά τοπικά προϊόντα και τα ξεχωριστά κρασιά της Λήμνου.



 
 
Κι αυτό το καλοκαίρι παραγωγοί της Λήμνου θα παρουσιάσουν τα προϊόντα τους, όπως παραδοσιακά ζυμαρικά, τυριά, γλυκά, αλίπαστα, κρασιά, καβουρμά, όσπρια, αλεύρια, παξιμάδια, βότανα, ελαιόλαδο, και άλλα... Οι ιδιαίτεροι προσκεκλημένοι, chef Αλέξανδρος Παπανδρέου και chef Ανδρέας Λαγός, θα μαγειρέψουν για το κοινό στο live cooking session χρησιμοποιώντας τα προϊόντα της λημνίας γης. Η φετινη διοργάνωση έχει την υποστήριξη της ΑΜΚΕ "Λημνος Τουριστική" και του Εμπορικού Συλλόγου Λήμνου.

 
Παράλληλες δράσεις εμπλουτίζουν το φεστιβάλ του 2018, για μια ευρεία γαστρονομική εμπειρία, βασισμένη στα προϊόντα, που παράγει η Λήμνος! Σκοπός του «Lemnos Philema» είναι να αναδείξει τη τοπική γαστρονομία της Λήμνου με ένα διαδραστικό και αυθεντικό τρόπο, αυτόν της φιλοξενίας και του φιλέματος, και να τοποθετήσει το νησί στον «γαστρονομικό» χάρτη ως έναν βασικό προορισμό. Η Λήμνος, το νησί με την μεγάλη παράδοση στην αμπελουργία ήδη από την αρχαιότητα, αλλά και με σύγχρονες εξελίξεις στον χώρο της οινοποίησης έχει μπει πλέον δυναμικά και στον οινοτουριστικό χάρτη της χώρας.

 
Το Lemnos Wine Trails είναι συνδιοργανωτής στο “Lemnos Philema". Για αυτούς, που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν την αμπελουργική παράδοση του νησιού, να περιηγηθούν στους αμπελώνες και τα οινοποιεία και βέβαια να δοκιμάσουν τους τοπικούς οίνους μέσα από οργανωμένες γευσιγνωσίες, οδηγό και φέτος το καλοκαίρι μπορεί να αποτελέσει το Lemnos Wine Trails, τα μονοπάτια του κρασιού στη Λήμνου. Μέσα από το site www.lemnoswinetrails.gr, το οποίο αποτελεί έναν οινικό οδηγό για τη Λήμνο, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να κάνουν κράτηση για οινικές ξεναγήσεις και γευσιγνωσίες. Οινικές ξεναγήσεις στα οινοποιεία και τους αμπελώνες, συνδυασμός τοπικών κρασιών και τυριών δίπλα στη θάλασσα, αλλά και tailor made γευσιγνωσίες...

 


Δείτε περισσότερα:

 




Μεγάλοι Χορηγοί Επικοινωνίας: Γαστρονόμος, Οινοχόος

 
Χορηγός Αερομεταφορών: Aegean Airlines

 
Χορηγοί Επικοινωνίας: Limnos FM 100, Ράδιο Λήμνος, Limnos Report, Limnos Xpress

 
Χορηγός του press event: Yoleni’s

 
Χορηγοί: Limnos Experience luxury accommodations, Ήφαιστος Μεταφορική



Τετάρτη, 16 Μαΐου 2018

15 νησιά του Αιγαίου στα χνάρια της Τήλου με παραγωγή καθαρής ενέργειας

 
Οι 3 στους 4 κατοίκους του Αιγαίου ζητούν σύμφωνα με δημοσκόπηση που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό του WWF Ελλάς, στροφή προς τη παραγωγή καθαρής ενέργειας! Η νέα δημοσκόπηση δημοσιεύεται σήμερα και δείχνει ότι οι κάτοικοι 15 νησιών του Αιγαίου επιθυμούν στροφή στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ακολουθώντας το παράδειγμα της Τήλου. Το ελληνικό έργο TILOS απέσπασε με πολλούς επαίνους στα ευρωπαϊκά βραβεία βιώσιμης ενέργειας 2017, το βραβείο στην κατηγορία «Ενεργειακά νησιά», το οποίο κρίθηκε από επιτροπή ειδικών και το «Βραβείο κοινού» ύστερα από ανοιχτή ψηφοφορία μεταξύ 12 συνολικά ευρωπαϊκών έργων.



Η νέα δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της περιβαλλοντικής οργάνωσης WWF Ελλάς στο πλαίσιο υλοποίησης του έργου TILOS και δείχνει πως 15 νησιά επιθυμούν να καταστούν ενεργειακά αυτόνομα. Συγκεκριμένα, η δημοσκόπηση εξέτασε την ανταπόκριση και τις απόψεις κατοίκων από τα νησιά Άγιος Ευστράτιος, Αστυπάλαια, Ανάφη, Δονούσα, Καστελλόριζο, Αμοργός, Σύμη, Νίσυρος, Χάλκη, Μήλος, Σίφνος, Ρόδος, Σαντορίνη, Σκύρος και Ικαρία, τα οποία επιλέχθηκαν, καθώς παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά με το νησί της Τήλου (π.χ. ενδεικτικά: μέγεθος, γεωγραφική θέση, δυναμικό ΑΠΕ), το οποίο και αποτέλεσε σημείο αναφοράς στη δημοσκόπηση.



Στόχος της δημοσκόπησης ήταν η διερεύνηση της δυνατότητας μεταφοράς και σε άλλα νησιά του Αιγαίου του ενεργειακού μοντέλου της Τήλου, όπου πρόκειται να λειτουργήσει αυτόνομο υβριδικό σύστημα παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας που θα στηρίζεται εξολοκλήρου σε καθαρές μορφές ενέργειας. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην ερώτηση προτίμησης παροχής ηλεκτροδότησης από πετρελαϊκό σταθμό ή υβριδικό σύστημα ΑΠΕ και αποθήκευσης, η προτίμηση υπέρ των ΑΠΕ είναι συντριπτική ειδικά σε νησιά, όπου έχει προγραμματιστεί η επέκταση των πετρελαϊκών σταθμών.



Ειδικότερα, το 73,7% των κατοίκων των νησιών τάσσεται υπέρ της ηλεκτροδότησης από υβριδικό σύστημα ΑΠΕ, έναντι μόλις του 11,8% που προτιμά πετρελαϊκό σταθμό, Χαρακτηριστικό μάλιστα, αποτελεί το παράδειγμα της Ρόδου, όπου μόλις το 8% των κατοίκων της φαίνεται πως προτιμά το πετρέλαιο, παρά το γεγονός ότι στο νησί λειτουργεί πετρελαϊκός σταθμός. Μάλιστα, οι κάτοικοι των νησιών είναι θετικοί και στο ενδεχόμενο εγκατάστασης οικιακού συστήματος φωτοβολταϊκών (42%) και μπαταρίας (49,3%). Η δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία MARC Α.Ε.



Επιπλέον, η δημοσκόπηση καταρρίπτει τον μύθο ότι οι νησιώτες θεωρούν τις επιπτώσεις από την εγκατάσταση ΑΠΕ, και ιδιαίτερα αιολικών πάρκων, ως ιδιαίτερα ανησυχητικές. Μόλις το 32% των ερωτηθέντων θεωρούν σημαντική την όχληση από την εγκατάσταση ανεμογεννητριών, ενώ το 55% θεωρεί σημαντικότερη την όχληση από την αντίστοιχη εγκατάσταση ενός πετρελαϊκού σταθμού. Μάλιστα, η πλειοψηφία (41%) θεωρεί πως οι ΑΠΕ θα επιδράσουν θετικά στον τουρισμό, ακόμα και στα νησιά που αποτελούν εμβληματικούς προορισμούς, όπως είναι η Σαντορίνη, όπου το 42% των κατοίκων είναι θετικοί, έναντι μόλις του 19,4% που εκφράζουν ανησυχίες για ενδεχόμενες αρνητικές επιπτώσεις.



Το διπλά βραβευμένο πρόγραμμα TILOS, που βρίσκεται στην τελική ευθεία ολοκλήρωσής του στο ομώνυμο νησί των Δωδεκανήσων, αποτελεί το επιτυχημένο παράδειγμα που ήδη βρίσκει μιμητές και σε άλλα νησιά του Αιγαίου. Στο νησί έχει εγκατασταθεί μια μεσαίου μεγέθους ανεμογεννήτρια και φωτοβολταϊκό πάρκο, δύο μπαταρίες, και πλήθος πρότυπων έξυπνων μετρητών για την εξισορρόπηση παραγωγής και ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας στο νησί, παρέχοντας, έτσι, μια καθαρή και ταυτόχρονα αξιόπιστη λύση για την ηλεκτροδότηση της Τήλου.



Το έργο, έμπνευσης και συντονισμού ΑΕΙ Πειραιά ΤΤ, χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Horizon 2020, και υλοποιείται μέσω της στενής συνεργασίας 13 εταίρων από 7 Ευρωπαϊκές χώρες. Κομβικής σημασίας είναι η συμβολή του ελληνικού ενεργειακού ομίλου EUNICE (Eunice Energy Group, EEG) ο οποίος, σε μία δύσκολη για την οικονομία της χώρας περίοδο κάλυψε με ίδιους πόρους το συνολικό κόστος επένδυσης για την εγκατάσταση της ανεμογεννήτριας και του φωτοβολταϊκού σταθμού και εργάζεται για να τεθεί το σύστημα σε πλήρη λειτουργία. Γι’ αυτό το σκοπό, εργάζεται και ο ΔΕΔΔΗΕ μέσω του συντονισμού και ελέγχου της δοκιμαστικής λειτουργίας του ΥΒΣ (Υβριδικού Συστήματος). Από ελληνικής πλευράς συμμετέχει επίσης και το WWF Ελλάς που έχει αναλάβει το έργο της ενημέρωσης και της ενεργού συμμετοχής των κατοίκων του νησιού, στοιχείο που αποτελεί απαραίτητο συστατικό για την ουσιαστική επιτυχία του φιλόδοξου και πρωτοποριακού αυτού εγχειρήματος.



Μέγεθος δείγματος: 1,001 νοικοκυριά

Χρονικό διάστημα: 8-25 Σεπτεμβρίου 2017

Περιοχή διεξαγωγής: Άγιος Ευστράτιος, Αστυπάλαια, Ανάφη, Δονούσα, Καστελλόριζο, Αμοργός, Σύμη, Νίσυρος, Χάλκη, Μήλος, Σίφνος, Ρόδος, Σαντορίνη, Σκύρος και Ικαρία

Μέθοδος δειγματοληψίας: Πολυσταδιακή τυχαία δειγματοληψία με χρήση quota βάσει φύλου, ηλικίας και γεωγραφικής κατανομής

Έλεγχοι Έλεγχος πληρότητας στο 100%, έλεγχος με συνακρόαση & θέαση της οθόνης των ερευνητών σε ποσοστό 28,4% των συνεντεύξεων.

Μέγιστο στατιστικό σφάλμα: +3%